|
John
Williams jest uznawany, za jednego z najwybitniejszych kompozytorów
muzyki filmowej. Nie znać jego nazwiska, to jak nie mieć pojęcia o
jakimś ważnym filmie. Urodził się w nocy z 8 na 9 lutego 1932 w
Nowym Jorku, ale dorastał w Los Angeles. Tam też studiował muzykę na
University of California. Po studiach zajął się jazzem. Jego
pierwszym zetknięciem z filmem była praca w Columbia Pictures. Został
zatrudniony jako pianista. Później przejęty przez 20th Century Fox
zaczął pisać własne utwory. Pierwszym filmem, do którego skomponował
ścieżkę dźwiękową był "Daddy-O",
ale sukces pojawił się dopiero w bardzo popularnym, amerykańskim
serialu "Lost In Space". Na pewno przełomem był dramat "Dolina Lalek",
za który otrzymał pierwszą nominację do Oscara. Potem pojawiały się
kolejne filmy i kolejne nominacje. Jednak w tych obrazach nie można było
usłyszeć tego co dziś nazywamy stylem Williamsa. Często pojawiały
się tam standardy jazzowe, a nawet popularne. Akademia jednak w końcu
się ugięła i przyznała mu pierwszego Oscara za musical "Skrzypek Na
Dachu". Z niego pochodzi słynna już piosenka "Gdybym Był Bogaty".
Williams jednak ciągle się
rozwijał. Jego kolejne partytury nabierały coraz więcej zwolenników
w Hollywood. Kolejnym przełomem była jego druga statuetka Amerykańskiej
Akademii Filmowej za "Szczęki". Mimo ogromnej prostoty, bo "Theme From
Jaws" opiera się tylko na 2 nutach, genialnie oddaje napięcie i grozę.
Razem z tematem głównym "Rydwanów
Ognia" jest najczęściej parodiowany we wszelkiej maści filmach i
serialach komediowych. Zacieśniała się też jego współpraca z
Steven'em Spielberg'iem. Był to początek najsłynniejszej pary reżyser-kompozytor
w historii kina.
Kompozytor ten uchodzi też za
innowatora muzyki filmowej. Williams usiłował bowiem przywrócić do
łask orkiestrę symfoniczną, za co początkowo był nawet wyśmiewany.
Taki rodzaj pisania był wówczas kojarzony z niemodnymi wówczas latami
40. Jednak kolejne nominacje i co najważniejsze popularność jego płyt,
mówiły same za siebie. Williams w pewnym sensie wyprzedził swoją
epokę. Dowodem na to może być uznana za ścieżkę wszech czasów (!)
"Nowa Nadzieja". Wpadające w ucho tematy i potężne fanfary przeszły
nawet do popkultury. Od czasu tego soundtracku możemy mówić już o w
pełni ukształtowanym stylu Williamsa. Jego partytury odznaczały się
lekkością i świetnym wykorzystaniem kilkunastu-sekundowych motywów.
Dał temu przykłady chociażby w "Supermanie", kolejnych częściach "Gwiezdnych
Wojen" i "Poszukiwaczach Zaginionej Arki".
Później przyszedł też czas
na kolejnego Oscara za "E.T.". Jednym z najlepszych okresów kariery
Williamsa jako twórcy muzyki filmowej był rok 1993. Wtedy to
skomponował świetną muzykę do "Parku Jurajskiego" i wychwalaną
przez krytyków ścieżkę dźwiękową do "Listy Schindlera". Ta
ostatnia zupełnie odrzucała przytłaczający patos. W jego miejsce
pojawia się smutek i liryka. Uważana za jeden z najdojrzalszych
soundtracków kompozytora dała mu piątego Oscara. Później pojawiły
się też wyśmienite "Amistad" i "Szeregowiec Ryan". Jednak najbardziej
wyczekiwane dzieło przyszło dopiero w roku 1999. Kolejna część "Gwiezdnych
Wojen" a z nią już kultowe "Duel Of The Fates" zmieniły klimat sagi.
W ostatnich latach Williams zaczął
korzystać z instrumentów elektronicznych. Jego muzyka nie jest już
taka "przygodowa". Zyskuje sobie tym zarówno zwolenników jak i
przeciwników. Jego ostatnim sukcesem jest ścieżka dźwiękowa do "Wyznań
Gejszy" przez wielu uważaną za murowanego kandydata do Oscara. Jak
dobrze jednak wiemy to nie do Williamsa powędrowała statuetka za rok
2005.
John Williams aktywnie
uczestniczył w życiu kulturalnym i historycznym. Często komponował
na potrzeby świąt narodowych. Można by
tutaj wymienić: "A
Hymn To New England", "Liberty Fanfare" czy "Celebration Fanfare".
Oddzielnym kawałkiem jego twórczości są tematy olimpijskie. Napisane
do chociażby letnich igrzysk w Los Angeles (1984) i Seulu (1988). Każda
olimpiada ma własny temat, jednak większość amerykanów właśnie te
kompozycje kojarzy z najważniejszą dla sportowców imprezą. Natomiast
Williamsowski temat do zimowych igrzysk w Salt Lake City mogliśmy
zapamiętać przede wszystkim dzięki dwóm medalom Adama Małysza.
Najlepsze
kompozycje Williamsa to przede wszystkim fanfary i marsze. Nie
raz jednak pokazał, że i w innym stylu muzyki może sobie poradzić.
To prawda, że można go kochać lub nienawidzić. Nigdy mu jednak nie
można zarzucić fuszerki. Nawet nie zbliżył się do sztuczności i łatwizny
jaką oferuje "Media Venture". Napisał muzykę do prawie 100 filmów.
Jego styl jest bardzo dobrze znany, więc bez problemu można rozpoznać
jego dzieła. Wszystkim dobrze znana jest jego współpraca ze Steven'em
Spielberg'iem. Williams nie napisał ścieżki dźwiękowej tylko do
jednego jego filmu fabularnego, a mianowicie "Koloru Purpury". Sam
zawsze skromny nie zauważa sukcesu kultowej ścieżki dźwiękowej z "Gwiezdnych
Wojen". Mówi nawet, że bez filmu jego muzyka przeszła by bez echa. Ma
na swoim koncie 45 nominacji do Oscara przez co wyrównał rekord innego
kompozytora Alfred'a Newman'a. Więcej nominacji miał tylko Walt
Disney. Oprócz tego dostał pięć najbardziej pożądanych statuetek
świata filmu, dwadzieścia Grammy i cztery Złote Globy. Przez 13 lat
był dyrygentem Boston Pops Orchestra. Został 17 razy odznaczony tytułem
Doctor Honoris Causa.
Autor: Bartosz Kuśmierz
|
FILMOGRAFIA |
|
TYTUŁ FILMU
|
ROK
|
|
Indiana
Jones i Królestwo Kryształowej Czaszki
|
2008
|
|
Munich
|
2005
|
|
Memories
of a Geisha
|
|
War
Of The Worlds
|
|
Star
Wars Epizode III: Revenge Of The Siths
|
|
Harry
Potter and the Prisoner of Azkaban
|
2004
|
|
The
Terminal
|
|
Catch
Me If You Can
|
2002
|
|
Harry
Potter and the Chamber of Secrets
|
|
Minority
Report
|
|
Star
Wars: Episode II - Attack of the Clones
|
|
A.I.:
Artificial Intelligence
|
2001
|
|
Harry
Potter and the Sorcerer's Stone
|
|
The
Patriot
|
2000
|
|
Angela's
Ashes
|
1999
|
|
Star
Wars: Episode I - The Phantom Menace
|
|
The
Unfinished Journey
|
|
Saving
Private Ryan
|
1998
|
|
Stepmom
|
|
Amistad
|
1997
|
|
Rosewood
|
|
Seven
Years In Tibet
|
|
The
Lost World: Jurassic Park
|
|
Sleepers
|
1996
|
|
Nixon
|
1995
|
|
Sabrina
|
|
Jurassic
Park
|
1993
|
|
Schindler's
List
|
|
Far
And Away
|
1992
|
|
Home
Alone 2 : Lost In New York
|
|
Hook
|
1991
|
|
J.F.K.
|
|
Home
Alone
|
1990
|
|
Presumed
Innocent
|
|
Stanley
And Iris
|
|
Always
|
1989
|
|
Born
On The Fourth Of July
|
|
Indiana
Jones And The Last Crusade
|
|
The
Accidental Tourist
|
1988
|
|
Empire
Of The Sun
|
1987
|
|
The
Witches Of Eastwick
|
|
Spacecamp
|
1986
|
|
"Amazing
Stories"
|
1985
|
|
Indiana
Jones And The Temple Of Doom
|
1984
|
|
Supergirl
|
|
The
River
|
|
The
Return Of The Jedi
|
1983
|
|
E.T.
- The Extra-Terrestrial
|
1982
|
|
Monsignor
|
|
Yes,
Giorgio
|
|
Heartbeeps
|
1981
|
|
Raiders
Of The Lost Ark
|
|
The
Empire Strikes Back
|
1980
|
|
1941
|
1979
|
|
Dracula
|
|
Jaws
2
|
1978
|
|
Superman
|
|
The
Fury
|
|
The
Star Wars Holiday Special
|
|
Close
Encounters Of The Third Kind
|
1977
|
|
Star
Wars
|
|
Black
Sunday
|
1976
|
|
Family
Plot
|
|
Midway
|
|
The
Missouri Breaks
|
|
Jaws
|
1975
|
|
The
Eiger Sanction
|
|
"The
Cowboys"
|
1974
|
|
California
Split
|
|
Cinderella
Liberty
|
|
Conrack
|
|
Earthquake
|
|
The
Sugarland Express
|
|
The
Towering Inferno
|
|
The
Long Goodbye
|
1973
|
|
The
Man Who Loved Cat Dancing
|
|
The
Paper Chase
|
|
Tom
Sawyer
|
|
Images
|
1972
|
|
Pete
N'Tillie
|
|
The
Cowboys
|
|
The
Poseidon Adventure
|
|
The
Screaming Woman
|
|
"Masterpíece
Theatre"
|
1971
|
|
Fiddler
On The Roof
|
|
Jane
Eyre
|
|
"NBC
Nightly News"
|
1970
|
|
The
Story Of A Woman
|
|
Daddy's
Gone A-Hunting
|
1967
|
|
Goodbye,
Mr. Chips
|
|
The
Reivers
|
|
"Land
of the Giants"
|
1968
|
|
Heidi
|
|
Sergeant
Ryker (The Case Against Paul Ryker)
|
|
A
Guide For The Married Man
|
1967
|
|
Code
Name: Heraclitus
|
|
Fitzwilly
|
|
Valley
Of The Dolls
|
|
"The
Kraft Summer Music Hall"
|
1966
|
|
"The
Tammy Grimes Show"
|
|
"The
Time Tunnel"
|
|
How
To Steal A Million
|
|
Not
With My Wife, You Don't!
|
|
Penelope
|
|
The
Painsman
|
|
The
Rare Breed
|
|
"Lost
in Space"
|
1965
|
|
John
Goldfarb, Please Come Home
|
|
The
Ghostbreakers
|
|
The
Katherine Reed Story
|
|
"Gilligan's
Island"
|
1964
|
|
Gilligan's
Island: Marooned
|
|
Nightmare
in Chicago
|
|
None
But The Brave
|
|
The
Killers
|
|
"Bob
Hope Presents the Chrysler Theatre"
|
1963
|
|
"Kraft
Suspense Theatre"
|
|
Diamond
Head
|
|
Gidget
Goes To Rome
|
|
"Empire"
|
1962
|
|
"The
Virginian"
|
|
"The
Wide Country"
|
|
Bachelor
Flat
|
|
Flashing
Spikes
|
|
"Alcoa
Premiere"
|
1961
|
|
The
Secret Ways
|
|
"Checkmate"
|
1960
|
|
Because
They're Young
|
|
I
Passed For White
|
|
Daddy-O
|
1959
|
|
"Bachelor
Father"
|
1957
|
|
"M
Squad"
|
|
"Tales
of Wells Fargo"
|
|
"Wagon
Train"
|
|
"Playhouse
90"
|
1956
|
|
"General
Electric Theater"
|
1953
|
|
"Today"
|
|